Στα πρώτα χρόνια της ζωής, ο εγκέφαλος έχει υψηλό βαθμό νευροπλαστικότητας, δηλαδή την ικανότητα να δημιουργεί νέες νευρωνικές συνδέσεις και να αναδιοργανώνεται ανάλογα με τα ερεθίσματα που δέχεται.
🔑 Αυτό σημαίνει ότι:
- Τα παιδιά μαθαίνουν πολύ γρηγορότερα γλώσσα, δεξιότητες επικοινωνίας και κοινωνικές συμπεριφορές.
- Η πρώιμη παρέμβαση (όπως λογοθεραπεία, εργοθεραπεία ή αναπτυξιακή υποστήριξη) έχει πολύ μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.
- Μπορεί να προληφθεί ή να μειωθεί σημαντικά η ένταση πιθανών δυσκολιών στο μέλλον.
- Οι γονείς και το περιβάλλον παίζουν καθοριστικό ρόλο, γιατί κάθε καθημερινή εμπειρία γίνεται «ευκαιρία μάθησης».
Γι’ αυτό και οι ειδικοί τονίζουν πως «όσο νωρίτερα ξεκινήσει η παρέμβαση, τόσο καλύτερα τα αποτελέσματα».
Ακολουθεί ένας συγκριτικός πίνακας για την πρώιμη παρέμβαση στη λογοθεραπεία και εργοθεραπεία:
| Τομέας | Λογοθεραπεία | Εργοθεραπεία |
| Κύριος στόχος | Ανάπτυξη επικοινωνίας, γλώσσας, λόγου και σίτισης | Ανάπτυξη κινητικών, αισθητηριακών και λειτουργικών δεξιοτήτων |
| Επικοινωνία | Κατανόηση και παραγωγή λόγου, χρήση χειρονομιών/βλεμματικής επαφής | Υποστήριξη μέσω δραστηριοτήτων που ενισχύουν την κοινωνική αλληλεπίδραση |
| Γλωσσικές δεξιότητες | Εμπλουτισμός λεξιλογίου, βελτίωση άρθρωσης, οργάνωση προτάσεων | Έμμεση υποστήριξη μέσω παιχνιδιού που απαιτεί ακολουθία οδηγιών |
| Σίτιση – Κατάποση | Δυσκολίες μάσησης & κατάποσης στερεών τροφών | Ενίσχυση δεξιοτήτων αυτοεξυπηρέτησης (π.χ. χρήση κουταλιού, ποτηριού) |
| Λεπτή κινητικότητα | Χρήση κινήσεων για επικοινωνία (π.χ. να δείχνει με τον δείκτη) | Ανάπτυξη δεξιοτήτων όπως πιάσιμο, κόψιμο, ζωγραφική |
| Αδρή κινητικότητα | Έμμεση επίδραση (μέσω αναπνοής/φωνής) | Ισορροπία, συντονισμός, αίσθηση σώματος στον χώρο |
| Αισθητηριακή επεξεργασία | Διαχείριση ήχων και φωνητικών ερεθισμάτων | Διαχείριση αφής, κίνησης, υφών, ακοής, ισορροπίας |
| Αυτοεξυπηρέτηση | Χρήση γλώσσας για να ζητήσει/εκφράσει ανάγκες | Ντύσιμο, φαγητό, τουαλέτα, συμμετοχή σε καθημερινές ρουτίνες |
| Γονεϊκή καθοδήγηση | Πώς να ενισχύουν τη γλώσσα και την επικοινωνία στην καθημερινότητα | Πώς να εντάσσουν δραστηριότητες που βελτιώνουν κινητικές και αισθητηριακές δεξιότητες |
👉 Στην πράξη, οι δύο ειδικότητες συχνά συνεργάζονται στενά, ώστε το παιδί να λαμβάνει μια ολιστική υποστήριξη που καλύπτει τόσο την επικοινωνία όσο και την καθημερινή λειτουργικότητα.
